Lật Đật

Làm trong ngành IT, tôi nhận ra một điều: làm Product Owner (PO) không đơn giản là “quản lý backlog”.
Đó là vai trò đứng giữa doanh nghiệp – người dùng – đội phát triển, vừa phải có chiến lược, vừa phải thực tế, vừa phải biết lắng nghe.

Khi bắt đầu làm PO, tôi từng rơi vào tình trạng ôm quá nhiều việc, không biết ưu tiên, và né tránh việc từ chối stakeholders.
Nhưng càng làm, tôi càng hiểu: một PO giỏi không chỉ biết làm, mà còn biết làm đúng cách.

Thế là tôi phải ngồi lại, suy ngẫm và đút kết những nguyên tắc cốt lõi mà tôi rút ra từ hành trình làm việc trong môi trường IT – đặc biệt là khi làm việc với người Mỹ, môi trường nhanh và đòi hỏi tính minh bạch cao.

Định hướng sản phẩm – Làm đúng ngay từ đầu

1. Luôn bắt đầu bằng câu hỏi “Tại sao”

Một tính năng dù đẹp đến mấy cũng vô nghĩa nếu không trả lời được câu hỏi:
“Nó giải quyết vấn đề gì? Tạo giá trị gì?”

Khi tôi thay đổi cách suy nghĩ từ “stakeholder muốn gì” sang “người dùng cần gì”, backlog trở nên nhẹ nhàng hơn và sản phẩm tốt hơn.

2. Tối đa hóa giá trị, không tối đa hóa số lượng

Một PO không được đo bằng số lượng tính năng, mà bằng giá trị mang lại.

Thay vì “build cho đủ”, tôi học cách hỏi:
“Tính năng nào ít effort nhưng mang lại giá trị lớn nhất?”

Nguyên tắc 80/20 luôn đúng trong sản phẩm.

3. Chịu trách nhiệm về kết quả cuối cùng

Có lúc sản phẩm fail, có issue, có bug, có stakeholder phàn nàn.
Những lúc đó tôi hiểu rằng:

“PO không đổ lỗi. PO đưa giải pháp.”

“Ownership” là từ khóa khiến team tin tưởng và tôn trọng mình hơn.

Làm việc cùng team: xây dựng niềm tin từ những điều nhỏ

4. Trao quyền cho Development Team

PO nói “cái gì” và “tại sao”.
Dev quyết định “làm thế nào”.

Khi tôi ngừng can thiệp vào cách họ design database, cách họ code, team làm chủ hơn và mạnh hơn.

5. Chuẩn bị kỹ trước mọi buổi Grooming

User stories mơ hồ = Sprint mệt mỏi.
Tôi luôn chuẩn bị trước: requirement, acceptance criteria, mockup, business flow, scenorios.

Clear input = Clean output.

6. Luôn sẵn sàng để unlock team

Một câu trả lời chậm có thể delay cả sprint.
Và nhiều khi, chỉ cần PO trả lời “Yes/No” là cả team chạy tiếp được.

Trong Scrum, tốc độ phản hồi đôi khi quan trọng hơn sự hoàn hảo.

7. Đặt mình vào vị trí người dùng

Không cần giỏi code, nhưng phải giỏi đồng cảm.
Phải hiểu user thực sự click gì, có bao nhiêu step, họ sợ gì, mong gì.

Nhiều lần, chỉ vì tự đặt mình vào vai user, tôi đã nhìn ra logic sai trước cả QA.

Làm việc với stakeholder – kỹ năng mềm thật sự quan trọng

8. Giao tiếp minh bạch và báo sớm

Khi làm với người Mỹ, tôi nhận ra:
báo sớm còn quan trọng hơn việc hoàn thành đúng hạn.

Có rủi ro? Báo sớm.
Có thay đổi? Báo sớm.
Không chắc? Báo sớm.

Cách giao tiếp này giúp xây dựng niềm tin nhanh chóng. Và sau tất cả, các quyết định cần được gửi email rõ ràng minh bạch cho tất cả các stakeholder liên quan.

9, Biết nói “không” một cách tinh tế

PO không phải robot nhận yêu cầu.
PO bảo vệ sản phẩm khỏi sự quá tải.

Tôi hay dùng kỹ thuật sau:

• “Not now, because our focus is…”
• “Yes, but later”
• “Let’s compare the impact of A vs B”

Từ chối đúng cách = giữ được mối quan hệ + giữ được chất lượng sản phẩm.

10. Dùng dữ liệu, không dùng cảm tính

Debate dựa vào cảm xúc sẽ không bao giờ có hồi kết.
Nhưng debate dựa vào dữ liệu thì luôn đi đến quyết định.

Traffic, conversion, cost, frequency, NPS…
PO phải nói bằng số, không bằng “tôi nghĩ là…”

Phát triển bản thân và đội nhóm: PO không bao giờ được đứng yên

11. Liên tục học hỏi

Sản phẩm thay đổi.
Doanh nghiệp thay đổi.
Người dùng thay đổi.

Nếu PO không thay đổi sản phẩm sẽ dậm chân tại chỗ.

12. Truyền cảm hứng, không chỉ giao requirement

Điều tôi học được khi làm PO ở môi trường Mỹ:

Nếu team không hiểu “vì sao” họ sẽ không quan tâm “làm thế nào” cho hiệu quả nhất.

PO phải là người truyền động lực, truyền tầm nhìn.
Phải giúp team hiểu rằng họ không chỉ đang code, họ đang tạo ra giá trị thực cho cuộc sống người dùng. Khuyến khích team đưa ra những đóng góp để làm hoàn thiện hơn cho tính năng.

PO không phải nghề dễ, nhưng rất đáng để theo đuổi

Tôi viết bài này không chỉ để ghi lại những kinh nghiệm làm việc, mà còn để nhắc nhở chính mình về con đường đã đi qua.

• Có lúc vui.
• Có lúc áp lực.
• Có lúc bị kẹt giữa team & stakeholder.
• Có lúc bị overload.

Nhưng quan trọng nhất: tôi vẫn luôn học, luôn đứng dậy — như đúng tinh thần “Lật Đật”.

Và nếu bạn cũng đang làm Product Owner, hoặc chuẩn bị bước vào hành trình này, hy vọng những nguyên tắc này sẽ giúp bạn đứng vững hơn, tự tin hơn — và trở thành một PO mà team cảm thấy may mắn khi được làm cùng.